Tenet

Tenet – Κριτική: Εν αρχη ην το χάος

Tenet – Κριτική

Και σιγά-σιγά, όλα γίνονται θολά. Όλα, a priori, είναι περίπλοκα.

Η ριζοσπαστικότητα είναι, κατά μία έννοια, το σήμα των μεγάλων καλλιτεχνών. Όταν ένας καλλιτέχνης έχει καθιερώσει τον τρόπο έκφρασης του, κάθε έργο είναι μια ευκαιρία για αυτόν να τελειοποιήσει το οποιοδήποτε θέμα του και να κάνει ένα βήμα μπροστά που τον ξεχωρίζει. Ο Christopher Nolan, απελευθερωμένος από τις υποδείξεις ενός franchise, είχε δημιουργήσει την παρένθεση του Inception μεταξύ δύο ταινιών Batman, πριν σταθεί σίγουρα στα πόδια του, σε έργα που συμπυκνώνουν τα χόμπι του και ενθουσιάζουν τους θαυμαστές του. Το Tenet παίρνει σαφώς τη θέση του σε αυτήν την εξέλιξη: μόνος του στο σενάριο, ο σκηνοθέτης απελευθερώνεται με διαδικασίες που επιβεβαιώνουν τη θέση του μεταξύ των δημιουργών στην κορυφή των blockbuster.

Σε έναν πολύ σημαδεμένο καμβά, ο οποίος παίρνει τη ραχοκοκαλιά του James Bond σε μια ίντριγκα κατασκοπείας και διπλών ρόλων με διεθνή αίγλη και πολυτελείς καρτ-ποστάλ, ο Nolan φέρνει την ιδιαίτερη κινηματογραφική γραφή του στην μεγάλη οθόνη χάρη σε μια συσκευή που ταξιδεύει στον χρόνο και επιτρέπει την Αντιστροφή, τις οπισθοδρομικές κινήσεις ενός επισκέπτη από το μέλλον. Οι προοπτικές αυτής της ταινίας είναι προφανώς τεράστιες, και προϋποθέτει υπέροχες ακολουθίες, οι οποίες λειτουργούν ως κόμβοι που πρόκειται να αναθεωρηθούν σύμφωνα με τις απόψεις και τις χρονικές στιγμές, είτε πρόκειται για ένα κυνήγι στον αυτοκινητόδρομο που εκτελείται σε δύο κατευθύνσεις είτε σε μία μάχη όπου οι πινελιές είναι παράξενες – και κατάλληλα – συμμετρικές.Tenet

Όλες οι ταινίες του Nolan έχουν τις ρίζες τους στις υπαρξιακές συγκρουόμενες κρίσεις των ανδρών που αγωνίζονται με την ολισθηρή φύση της ταυτότητας, σε κόσμους όπου ο χρόνος και ο χώρος είναι επιρρεπείς να αλλάξουν αβέβαια και απρόβλεπτα. Οι πρωταγωνιστές του στοιχειώνονται από αναμνήσεις που ταυτόχρονα κινούνται και ακινητοποιούν, καθορίζουν την αγάπη και το μίσος τους, την καθαρή ουσία της ύπαρξής τους. Υπάρχει λίγη αυτο-ανάλυση και κριτική στις ταινίες του Nolan, και, αν υπάρχει, συνήθως ενσωματώνεται στο ρόλο των δευτερευόντων χαρακτήρων που προσπαθούν να προσδώσουν τις απόψεις τους στον πρωταγωνιστή, μια ενέργεια που καταλήγει πάντα σε αποτυχία και απογοήτευση. Το Tenet ακολουθεί αυτή την φόρμουλα. Από την πλευρά του, ο John David Washinghton, o Πρωταγωνιστής, έρχεται σε αντίθεση με τους συνηθισμένους ήρωες του Νολάν με μια ευπρόσδεκτη αύρα φρεσκάδας. Ο Robert Pattinson εμφανίζεται ως προσαρμογή του σκηνοθέτη στη δική του ταινία, δίνοντας μία ακόμα καλή ερμηνεία.

Οι στόχοι των κεντρικών χαρακτήρων είναι απλοί και στοιχειώδεις, που απορρέουν από την πρωταρχική συναισθηματική ανάγκη. Από πολλές απόψεις, οι χαρακτήρες του δεν είναι τόσο περίπλοκοι και το γεγονός πως η ταινία αποτελεί κάτι τόσο περίπλοκο σχετίζεται με τις μη γραμμικές αφηγήσεις της, την κατασκευή του λαβυρίνθου και τον ασταμάτητο ρυθμό που προσφέρει λίγο χρόνο στο κοινό για την αποδόμηση των γεγονότων κατά την προβολή. Μήπως είναι σκόπιμο το κυριότερο παράδοξο μιας ολόκληρης φιλμογραφίας; Μιας φιλμογραφίας που ενώ κατέχεται από ποικίλα αινίγματα, βασίζεται σε ένα σύνολο απλών ιστοριών και απλών ανδρών που αντηχούν στην καρδιά της βασικής ανθρώπινης παρόρμησης; Αυτό σίγουρα θα μπορούσε να εξηγήσει την καθολική αποδοχή των ταινιών αυτών που τραβούν την προσοχή των θεατών και την «τεντώνουν» πολύ περισσότερο από ό, τι συνήθως μπορεί να επεξεργαστεί η συλλογική δύναμη της συγκέντρωσης.Tenet

Αλλά υπάρχει, ίσως, μια άλλη παραδοχή: πόσες ομοιότητες υπάρχουν εν τέλει μεταξύ ενός μαγικού κόλπου και μιας ταινίας (και όλων των ταινιών του Nolan εν προκειμένω); Οι μηχανισμοί της ψευδαίσθησης είναι συχνά παρόμοιοι με εκείνους της πλοκής και έτσι, και η ψευδαίσθηση και η πλοκή λειτουργούν μόνο μέσα στις συγκαλυμμένες παραμέτρους που έχουν επινοήσει οι δημιουργοί τους. Όταν αποκαλύπτονται οι διάφορες ανατροπές, ο Nolan προσέχει ώστε να διασφαλίσει πως όλα τα στοιχεία που βοήθησαν την «μεταμφίεση» της αλήθειας και την αύξηση της δραματικής ποιότητας θα μπορούν, τελικά, να επανασυνδεθούν εκ νέου μαζί. Όμως αυτό προϋποθέτει ότι το κοινό συνεχίζει να παραμένει κάτω από το ξόρκι της κεντρικής έννοιας. Όταν κάποιος αφαιρεί σχεδόν οποιαδήποτε από αυτές τις έννοιες των ταινιών από το πλαίσιο στο οποίο παρουσιάζονται, η στοιχειώδης λογική απειλεί γρήγορα την εγκυρότητα όλων όσων απεικονίζονται, είτε πρόκειται για τη φανταστική προέλευση της κοινής χρήσης των ονείρων, τη φύση της ενδυματολογικής επιλογής του μαύρου καουτσούκ για την καταπολέμηση του εγκλήματος, την υπερβολική επιστήμη πίσω από ένα μαγικό τέχνασμα ή την αδυναμία ύπαρξης χωρίς ύπνο ή βραχυπρόθεσμη μνήμη. Η ιδιοφυΐα του Nolan, αν αυτός είναι στην πραγματικότητα ο σωστός όρος, μπορεί τότε να βρίσκεται επίσης στο επίκεντρο μιας διακριτής αδυναμίας του: η αδυναμία να αποτυπώσει στην οθόνη αυτό που μπορεί να υπάρχει πέρα από αυτή. Όλα στην ταινία είναι, πρώτα απ ‘όλα, ένα κινηματογραφικό κατασκεύασμα και το μεγαλείο του μπορεί να αναγνωριστεί ευκολότερα με τον υπέροχο τρόπο που κατορθώνει να στρέψει το ένστικτο μας στην αμφισβήτηση, πείθοντάς μας να πιστέψουμε στην «πραγματικότητα» αυτών των ιδεών και ιστοριών έτσι ώστε να μπορούμε, ξανά και ξανά, να ξεγελιόμαστε και να αμφισβητήσουμε.Tenet

Ακολουθώντας αυτή την παραδοχή, το Tenet είναι τόσο εθιστικό οπτικά που καθήλωσε τους θεατές έως το τέλος της περιπέτειας του Πρωταγωνιστή (ή ίσως την αρχή της). Επειδή ο Nolan φαίνεται τόσο σίγουρος για το γεγονός ότι μπορούσε να συγκλονίσει τον θεατή. Ενθουσιασμένος από τα τεχνάσματα και την νέα κεντρική ιδέα που είχε φυλάξει για αυτόν. Συνεπαρμένος από τη χρήση του χρόνου και το ιδιαίτερο κόνσεπτ του, το crescendo πάνω στο οποίο είναι χτισμένη η ταινία. Αναζητώντας απλά τις μικρές ενδείξεις, τα φευγαλέα πλάνα που θα ήταν τα κλειδιά για την κατανόηση της υψηλής έννοιάς του που συνορεύει με την αναπαράσταση ενός χορού του χρόνου σε ορισμένες σκηνές.

Μπορεί μερικές φορές να προκαλέσει σύγχυση. Ναι. Αλλά το ένστικτο, και μια μικρή κινηματογραφική λογική, επιτρέπει να καταλάβετε γρήγορα κάποια (λέξη κλειδί) σεναριακά τεχνάσματα.

Κείμενο: Ελένη Κουκουρίκου (Lavart)

➔ Δείτε όλες τις τελευταίες ειδήσεις και όλα τα πιο πρόσφατα άρθρα της Lavart στο lavart.gr

Κοινοποίηση

YelloWizard.gr
YelloWizard.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ