Η λογικο-φιλοσοφική πραγματεία (Tractatus Logico-philosophicus) που έγραψε ο Λούντβιχ Βίτγκενστάιν το 1921 είναι, χωρίς αμφιβολία, το πιο σημαντικό έργο του.
Ο «Κύκλος της Βιέννης», η πιο εξέχουσα φατρία της σχολής σκέψης του «λογικού θετικισμού», διαμορφώθηκε από τα θέματα που καλύπτονται στο βιβλίο. Με αυτό το βιβλίο, η γλώσσα καθιερώθηκε τελικά ως βασικό συστατικό της αναλυτικής φιλοσοφίας. Ο φιλόσοφος Μπέρτραντ Ράσελ χαρακτήρισε τον Βιτγκενστάιν ως το πιο τέλειο παράδειγμα ιδιοφυΐας με την παραδοσιακή έννοια που έχει γνωρίσει.
Ας εξετάσουμε λεπτομερώς τους αφορισμούς του Λούντβιχ Βιτγκενστάιν, που αποκαλύπτουν τη λαμπρή διάνοιά του, ώστε να κατανοήσουμε καλύτερα τη σκέψη του.
(Παρακάτω μπορείτε να βρείτε τα ρητά του)
Γιατί ο Βιτγκενστάιν δεν ήθελε κανείς να διαβάζει τον Μπέρτραντ Ράσελ;
30 αποφθέγματα του Λούντβιχ Βίτγκενστάιν.
1.Ένας φιλόσοφος που δεν θέλει να παίρνει μέρος σε συζητήσεις, είναι σαν ένα πυγμάχο που δεν θέλει να μπαίνει στο ρινγκ.
2.Η φιλοσοφία δεν είναι ένα δόγμα, αλλά μια δραστηριότητα.
3.Σε κάθε κουλτούρα φτάνω σε ένα κεφάλαιο με τον τίτλο «Σοφία». Και ξέρω ακριβώς τι πρόκειται να επακολουθήσει: Ματαιότης ματαιοτήτων, τα πάντα ματαιότης.
4.Οι φιλόσοφοι μερικές φορές μοιάζουν με μικρά παιδιά που μουντζουρώνουν ένα φύλλο χαρτί με τυχαίες γραμμές και μετά ρωτούν έναν ενήλικο: «τι είναι αυτό;»
5..Η φιλοσοφία είναι ένας αγώνας για να λυθούν τα μάγια που έχει κάνει η γλώσσα στη σκέψη μας.
6.Ο σκοπός της φιλοσοφίας είναι να υψώνει ένα τείχος στο σημείο όπου η γλώσσα –ούτως ή άλλως– σταματά.
7.Η δυσκολία στη φιλοσοφία είναι να μη λέμε παραπάνω από όσα ξέρουμε.
8.Τα λόγια είναι πράξεις.
9.Αν οι άνθρωποι δεν έκαναν ποτέ ανοησίες, τίποτε έξυπνο δεν θα είχε γίνει ποτέ.
10.Οι περιορισμοί απελευθερώνουν.
11.Μη σκέφτεσαι. Κοίτα!
12.Αν πιστεύεις στο Θεό σημαίνει ότι κατανοείς την ερώτηση σχετικά με το νόημα της ζωής.
13.Ποτέ μη μένεις ψηλά στα άγονα υψίπεδα της εξυπνάδας. Έλα κάτω στα πράσινα λιβάδια της χαζομάρας.
14.Ο κόσμος είναι ένα σύνολο γεγονότων, όχι πραγμάτων.
15.Όταν μιλάμε μιαν άλλη γλώσσα, αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο κάπως διαφορετικά.
16.Μια σοβαρή και καλή φιλοσοφική εργασία μπορεί να αποτελείται εξ ολοκλήρου από ανέκδοτα.
17.Τα όρια ενός ανθρώπου καθορίζονται από τα όρια της γλώσσας του.
18.Δεν ξέρω γιατί βρισκόμαστε εδώ, αλλά είμαι σχεδόν σίγουρος ότι ο λόγος δεν είναι για να περάσουμε καλά.
19.Τα όρια της γλώσσας είναι τα όρια του ανθρώπινου μυαλού. Όσα ξέρω είναι αυτά για τα οποία έχω λέξεις.
20.Η κόλαση δεν είναι οι άλλοι. Είναι ο εαυτός σου.
21.Για τα πράγματα που δεν μπορείς να μιλήσεις, πρέπει να σωπαίνεις.
22.Μπορεί κανείς να φυλακιστεί σ’ ένα δωμάτιο με ξεκλείδωτη πόρτα, αν τυχόν η πόρτα ανοίγει προς τα μέσα και δεν του περάσει απ’ το μυαλό να τραβήξει αντί να σπρώξει.
23.Όταν θα έχουμε κατανοήσει κάθε μυστικό του σύμπαντος, θα μένει ακόμα το αιώνιο μυστικό της ανθρώπινης καρδιάς.
24.Στη γλώσσα μας υπάρχει ενσωματωμένη μια ολόκληρη μυθολογία.
25.Κάποιος που ξέρει πάρα πολλά, δυσκολεύεται να μη λέει ψέματα.
26.Όταν φιλοσοφείς είναι σαν να προσπαθείς να ανοίξεις ένα χρηματοκιβώτιο με συνδυασμό. Όλες οι μικρές μετατοπίσεις του δίσκου δεν φαίνεται να έχουν αποτέλεσμα. Μόνο όταν όλα μπουν στη θέση τους, η πόρτα ανοίγει.
27.Για να πείσεις κάποιον για την αλήθεια δεν αρκεί να την επισημάνεις, αλλά να του δείξεις το μονοπάτι που οδηγεί από το σφάλμα στην αλήθεια.
28.Εν τέλει, κάθε εξήγηση είναι απλά μια υπόθεση.
29.Τι γνωρίζω για τον Θεό και το νόημα της ζωής; Εκείνο που ξέρω εγώ είναι ότι ο κόσμος υπάρχει.
30. Το πραγματικό ερώτημα της ζωής μετά το θάνατο δεν είναι αν υπάρχει ή όχι, αλλά ακόμα και αν υπάρχει, ποιο πρόβλημα λύνει πραγματικά.
Διαβάστε περισσότερα αποσπάσματα παρακάτω:
- Σε μια στιγμή αμφιβολίας, ο Ντοστογιέφσκι είπε: «Καταντήσαμε να θεωρούμε την πραγματική ζωή σαν αγγαρεία, σχεδόν σαν ένα επάγγελμα και όλοι…»
- Άλντους Χάξλεϋ: «Διανοούμενος είναι κάποιος που ανακάλυψε κάτι πιο ενδιαφέρον από το….»
- Όπως θα έλεγε και ο Κούντερα: «Το να αγαπάς κάποιον από συμπόνια δεν σημαίνει ότι τον …»
- Είχε δίκιο ο Φερνάντο Πεσσόα: «Είμαι αυτός που νομίζω; Μα νομίζω πως είμαι τόσο πολλά πράγματα…»
- Γκαμπριέλ Γκαρσία Μαρκές: «Ένας άντρας καταλαβαίνει πότε αρχίζει να γερνάει: όταν αρχίζει και μοιάζει με …»
- Ουίλιαμ Μπάτλερ Γέιτς: «Όταν γεράσεις κι ασπρίσεις …Την ομορφιά σου αγάπησαν στ’ αλήθεια ή σαν ψέμα»
- Χένρι Μίλλερ: «Αν οι άνθρωποι σταματήσουν να πιστεύουν ότι κάποια μέρα θα γίνουν θεοί, τότε σίγουρα θα …»
- Μια φορά κι έναν καιρό ο Έσσε μας είπε: «Όταν φοβόμαστε κάποιον είναι γιατί …»
- 5 φορές που ο Ίψεν είχε δίκιο (και είπε όσα φοβόμασταν να παραδεχτούμε)
- Έρμαν Έσσε: «Όλοι μας ως το τέλος της ζωής μας κουβαλάμε τα υπολείμματα της γέννησής μας»
- 20 λυτρωτικά αποφθέγματα του Καρλ Γιουνγκ ελέγχουν το ασυνείδητό μας
