Στην εποχή των ρηχών μηνυμάτων και των σχέσεων που διαλύονται με την πρώτη δυσκολία, οι επιστολές του κορυφαίου Έλληνα ποιητή προς την Άννα, μας θυμίζουν πώς μοιάζει ο απόλυτος, τρομακτικός έρωτας που δεν συμβιβάζεται με τα λίγα.
Ακούς συχνά τη φράση «σ’ αγαπώ» και νιώθεις ότι έχει αδειάσει από νόημα; Ζούμε στην εποχή που ο έρωτας μετριέται με τον χρόνο που κάνει ο άλλος να απαντήσει στο μήνυμα, με likes και με σχέσεις που αντέχουν μόνο όσο κρατάει μια «καλή φάση».
Όταν ο σύγχρονος έρωτας μοιάζει τόσο λίγος, δειλός και αναλώσιμος, έρχεται ο Άγγελος Σικελιανός μέσα από τις επιστολές του προς τη μετέπειτα σύζυγό του, Άννα, να μας ρίξει το πιο συγκλονιστικό τράνταγμα. Μας δείχνει πώς είναι να αγαπάς με μια ένταση που σε τρομάζει, απαιτώντας όχι απλώς να περάσετε καλά, αλλά να ενωθείτε σε ένα βάθος που νικάει ακόμα και τον θάνατο.
Στις 21 Απριλίου 1938, από τη Σαλαμίνα, ο Σικελιανός δεν στέλνει ένα ακόμα γλυκανάλατο γράμμα. Θέτει το απόλυτο, ωμό τελεσίγραφο απέναντι στον έρωτα:
«Απ’ την Ενωσή μας (δεν Σου το ’πα από την πρώτην ώρα;) δεν ζητάω τη λύτρωση λίγων στιγμών, μιας εποχής της ζωής, ακόμα κι αν ετούτη η εποχή είναι φορτωμένη μ’ όλα τα άνθη του παραδείσου! Κι αν “χάνεται το χρώμα”, κι αν χαθούν όλα τα χρώματα, εγώ τη ρίζα θέλω, τη μεγάλη ρίζα της ψυχής, που επέρασε απ’ το θάνατο και βύθισε σε στρώματα που ο θάνατος δεν ημπορεί να φτάσει! Αυτό, Αννα, θέλω, ειδ’ άλλιώς τίποτε! Μ΄ακούς;»
Δεν τον ενδιαφέρει μια βολική συνύπαρξη. Αρνείται κατηγορηματικά τις εκπτώσεις στα συναισθήματα. Ζητά μια σύνδεση τόσο βαθιά που ξεπερνά την ίδια τη βιολογική ζωή, αλλιώς προτιμά να μην έχει απολύτως τίποτα. Είναι το απόλυτο “Όλα ή Τίποτα” που στη δική μας εποχή μάς τρομοκρατεί.
Ο έρωτας ως το μοναδικό οξυγόνο
Έναν χρόνο αργότερα, τον Ιούλιο του 1939, ο ποιητής επιστρέφει με λέξεις που κάνουν τα σημερινά χλιαρά «μου λείπεις» να μοιάζουν με κακόγουστο αστείο:
«Είσαι Δική μου, είμαι Δικός Σου! Αυτό μονάχα με γεμίζει, αυτό μονάχα με στυλώνει, αυτό μονάχα με κρατάει στη γή! […] Και μήτ’ έχω μέσα μου άλλη αίσθηση ζωής! Να Σε ζητώ μ’ όλες τις ίνες μου όλες τις στιγμές, να κολυμπάω αντίστροφα στο ρέμα της απόστασης για να Σε ’γγίξω. Αυτή είναι τώρα η φοβερή, η ακοίμητη, η απόλυτη ζωή μου.»
2.7.1939, Αθήνα
Αλμπέρ Καμύ: Η σκοτεινή ψυχολογία της απιστίας και ο μύθος του αμετανόητου Δον Ζουάν









