Η ιστορία πίσω από τη φράση «Έγινε του Κουτρούλη ο γάμος»:
Τι σημαίνει σήμερα: Χρησιμοποιούμε τη φράση για να περιγράψουμε μια κατάσταση απόλυτου χάους, τεράστιας φασαρίας, ακραίου συνωστισμού και γενικότερης… απώλειας ελέγχου.
Ποιος ήταν ο Κουτρούλης: Ένα υπαρκτό πρόσωπο. Ο Ιωάννης Κουτρούλης ήταν ένας εύπορος Έλληνας ιππότης που ζούσε στη βενετοκρατούμενη Μεθώνη τον 14ο αιώνα.
Το σκάνδαλο: Ερωτεύτηκε παράφορα μια ντόπια γυναίκα. Το πρόβλημα; Ήταν ήδη παντρεμένη. Για να μπορέσουν να ζήσουν μαζί, έπρεπε να εκδοθεί διαζύγιο από το Πατριαρχείο, κάτι που εκείνη την εποχή ισοδυναμούσε με επιστημονική φαντασία.
Η υπομονή: Ο Κουτρούλης δεν τα παράτησε. Συγκατοίκησε μαζί της παράνομα (προκαλώντας τον απόλυτο κοινωνικό σάλο) και περίμενε… 17 ολόκληρα χρόνια για να βγει το διαζύγιο.
«ὅπερ ἔδει δεῖξαι»: Τι σημαίνει η φράση που χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι Έλληνες μαθηματικοί;
Η ελληνική γλώσσα είναι γεμάτη από φράσεις που χρησιμοποιούμε καθημερινά, χωρίς να έχουμε ιδέα για το ιστορικό βάρος ή το απόλυτο κουτσομπολιό που κρύβουν από πίσω τους.
Μία από τις πιο εμβληματικές είναι το «έγινε του Κουτρούλη ο γάμος». Σήμερα, η φράση περιγράφει έναν χαμό. Στην πραγματικότητα, όμως, κρύβει πίσω της το μεγαλύτερο ρομάντζο, την πιο πεισματάρικη γραφειοκρατία και το πιο ακραίο «πάρτι» της Πελοποννήσου του 14ου αιώνα.
Ας ταξιδέψουμε στη Μεθώνη του 1398, για να δούμε πώς ένας ιππότης κατάφερε να κάνει το όνομά του συνώνυμο του χάους.
Το απαγορευμένο ειδύλλιο
Ο Ιωάννης Κουτρούλης ήταν ένας ιππότης που ζούσε στη Μεθώνη, μια περιοχή που τότε ελεγχόταν από τους Βενετούς, αλλά ο πληθυσμός της ήταν κατά βάση ελληνορθόδοξος. Εκεί γνώρισε και ερωτεύτηκε μια γυναίκα της περιοχής. Το μόνο «μικρό» εμπόδιο ήταν πως εκείνη ήταν ήδη παντρεμένη με κάποιον άλλον.
Σε μια εποχή που τα διαζύγια ήταν λέξη απαγορευμένη και η κοινωνία αυστηρά πουριτανική, η γυναίκα εγκατέλειψε τον σύζυγό της και πήγε να συζήσει με τον Κουτρούλη. Όπως ήταν φυσικό, η τοπική κοινωνία της Μεθώνης «έβραζε». Ο τοπικός επίσκοπος τους αφόρισε, η γειτονιά τους έκοψε την καλημέρα, αλλά εκείνοι αρνούνταν να χωρίσουν. Αντίθετα, ξεκίνησαν έναν δικαστικό και εκκλησιαστικό αγώνα για να πάρει η γυναίκα διαζύγιο, στέλνοντας συνεχώς αιτήματα στον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως.
Η δικαίωση μετά από 17 Χρόνια
Η αναμονή δεν κράτησε ούτε έναν, ούτε δύο, αλλά 17 ολόκληρα χρόνια. Η κοινωνία τους είχε στο περιθώριο και το σκάνδαλο συντηρούνταν σχεδόν για δύο δεκαετίες.
Τελικά, το 1398, το θαύμα έγινε. Ο Πατριάρχης Αντώνιος Δ’ (πιθανότατα έχοντας απηυδήσει από την επιμονή του ιππότη), υπέγραψε το πολυπόθητο διαζύγιο. Ο Κουτρούλης ήταν πλέον ελεύθερος να παντρευτεί τη γυναίκα της ζωής του με παπά και με κουμπάρο. Και αποφάσισε να το γιορτάσει με τρόπο που η Πελοπόννησος δεν είχε ξαναδεί.
Το επικό πάρτι που άφησε εποχή
Για να «πάρει το αίμα του πίσω» για τα 17 χρόνια κατακραυγής, ο Κουτρούλης δεν έκανε απλώς έναν γάμο. Έκανε μια γιορτή – υπερπαραγωγή.
Προσκάλεσε όχι μόνο τους φίλους και τους γνωστούς, αλλά ολόκληρη την περιοχή. Το γλέντι κράτησε σύμφωνα με τις πηγές 40 ολόκληρες ημέρες και νύχτες. Οι δρόμοι της Μεθώνης γέμισαν με τραπέζια, το κρασί έρεε κυριολεκτικά άφθονο, τα φαγοπότια δεν σταματούσαν ποτέ, ενώ μουσικοί, χορευτές και περαστικοί δημιουργούσαν έναν απόλυτο, εκκωφαντικό πανζουρλισμό. Ήταν τόσος ο κόσμος, η βαβούρα και το χάος εκείνου του γλεντιού, που η κατάσταση ξέφυγε εντελώς από κάθε έλεγχο.
Οι κάτοικοι της εποχής, προσπαθώντας να περιγράψουν την ακρότητα και το χάος των 40 αυτών ημερών, άρχισαν να χρησιμοποιούν τη φράση “Αυτό που γίνεται είναι ο γάμος του Κουτρούλη”.
Έξι αιώνες μετά, εμείς εξακολουθούμε να λέμε την ίδια ακριβώς φράση, όποτε βρισκόμαστε σε χώρο όπου επικρατεί η απόλυτη αναρχία, χωρίς να ξέρουμε ότι τιμάμε το πείσμα και τον έρωτα ενός μεσαιωνικού ιππότη!
68 λέξεις σλαβικής προέλευσης που κρύβονται στην καθημερινή μας ομιλία!
